دانلود پایان نامه ارشد:بررسی قلمرو منطقه الفراغ

 دانلود پایان نامه

عنوان کامل پایان نامه :

بررسی نظریه منطقه الفراغ و تأثیر آن در حل مشکلات حکومت اسلامی

قسمتی از متن پایان نامه :

 

  1. زمینه‌های نظریه منطقه الفراغ:

به اعتقاد بسیاری از فقیهان اهل سنت مبتکر نظریه مصالح مرسله مالک بود، و فقیهان مالکی در مقام بهره‌برداری از این اصل با چالش‌هایی مواجه شدند که مهم‌ترین آن‌ها تعارض حکم برآمده از آن احکام شرعی استنباط شده از دیگر ادله شرعی است، و از چاره‌جویی‌های آنان برای حل این مشکل آن بود که گفتند مصالح مرسل نباید با هیچ حکم شرعی و یا ادله آن مخالف باشد.

برخی از مفسران اهل سنت در تفسیر این آیه شریفه «اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولی الامر منکم»[1] با مشکل مشابهی روبرو شدند، مشکل آن است که اگر مقصود از اولی الامر امامان، سلاطین و قضات و هرکسی است که ولایت شرعی دارد، در مواردی که احکام آنان با احکام شرعی اختلاف داشته باشد، چه باید کرد. و اگر نمی‌توان حکم آنان را بر حکم خداوند مقدم دانست – که بی‌شک چنین است – برای رفع تعارض میان وجوب اطاعت از خداوند و اولی الامر چه چاره‌ای می‌توان اندیشید؟

در پاسخ به سؤال یاد شده شوکانی و آلوسی معتقدند که اطاعت از حاکمان تنها در این فرض جایز است که از قلمرو احکام شریعت پا فراتر ننهند، چه این‌که » لاطاعه لمخلوق فی معصیته الخالق …».[2] آلوسی با در نظر گرفتن اختلافات اهل سنت دراین‌باره که برخی از آنان در حوزه مباحات برای ولی امر حق دخالت قائل‌اند و برخی آن را ممنوع کرده و گروهی آن را منوط به مصلحت عمومی دانسته‌اند و پس از تأکید بر عدم لزوم اطاعت در احکام مخالف با شرع، می‌نویسد:

  پایان نامه رشته ادبیات-تعیین نقاط برتری گرشاسب نامه

آیا عدم لزوم اطاعت از آنان قلمرو مباحات را نیز در برمی‌گیرد؟ دراین‌باره اختلاف‌نظر است. برخی گفته‌اند اطاعت از آنان در این حوزه واجب نیست زیرا هیچ‌کس نباید آنچه را خداوند حلال کرده، حرام کند و برخی گفته‌اند در حوزه مباحات نیز اطاعت واجب است. «حصکفی» از کسانی است که به‌صراحت این را گفته‌اند. برخی از محققان شافعی مذهب نیز گفته‌اند اطاعت از امر و نهی امام تا زمانی که به حرامی فرمان ندهد واجب است و برخی دیگر گفته‌اند هرگاه امر او از مصلحت نشأت نگرفته باشد، اطاعت از وی در باطن واجب نیست، اما آن دسته از اوامر او که برخاسته از مصلحت باشد اطاعت ظاهری و باطنی از آن‌ها واجب است ….[3]

در سخنان آلوسی به انحصار وجوب اطاعت از امام در قلمرو مباحات به‌گونه‌ای آشفته و مبهم اشاره شده و خود او در مقام نتیجه‌گیری نتوانسته است از دیدگاه‌های دانشوران گذشته طرفی ببندد و به نتیجه‌ای روشن دست یابد.

در میان فقهای شیعه شیخ انصاری در بحث از شروط مطلبی دارد که می‌توان آن را به سرنخی برای نظریه منطقه الفراغ دانست؛ در آنجا شیخ به این نظر فقها اشاره می‌کند که هر شرط مخالف شرع به دلیل روایاتی از قبیل «الاّ شرطاً احُلّ حراماً و حرم حلالاً» بی‌اعتبار است. شیخ در اینجا سؤال مهمی را مطرح می‌کند که چه شرطی حلال را حرام و یا حرام را حلال می‌کند؟ برای مثل اگر انسان نذر کند عمل مباحی را انجام دهد و یا عمل مباحی را ترک کند، آیا این حرام کردن حلال است و واجب کردن غیر واجب است؟

  پایان نامه تسریع درپرداخت خسارت، عاملی برای رضایت‌مندی مشتریان

شیخ در پاسخ می‌گوید تحریم حلال و تحلیل حرام آن است که کسی حکمی را به دین خدا نسبت دهد و حکمی را که واجب و یا حرام نیست، واجب و حرام دانسته و آن را تغییر دهد. بنابراین اگر پدر به فرزند دستور دهد امر مباحی را باید انجام دهی، و یا مباحی را باید ترک کنی. این تحریم حلال و تحلیل حرام نیست؛ چون خداوند فرموده است اطاعت از پدر واجب است. اما پدر نمی‌تواند به فرزندش امر کند که حکمی را که واجب یا حرام است ترک کند یا مرتکب شود.[4] در واقع شهید صدر آنچه را که شیخ انصاری در وجوب اطاعت از پدر گفته است درباره وجوب اطاعت از ولی امر مطرح کرده است.

[1]. نساء/ 59.

[2]. فتح القدیر، ج 1، ص 481

[3]. آلوسی بغدادی، سید محمود، روح المعانی، بیروت، دارالفکر، بی‌تا، ج 3، ص 66..

[4]. شیخ مرتضی انصاری، المکاسب، قم، مجمع الفکر الاسلامی، 1430 ق، چاپ اول، ج 6، ص 35-34.


سوالات یا اهداف این پایان نامه :

3 سؤال اصلی تحقیق (ویژه مسئله پژوهی).

  • منطقه الفراغ چه جایگاهی در صدور احکام حکومتی و حل‌ مشکلات اجتماعی با توجه به تحولات سریع جوامع امروزی می‌تواند داشته باشد؟

1 ـ 4 سؤالات فرعی تحقیق (ویژه مسئله پژوهی).

  • قلمرو منطقه الفراغ چیست؟
  • رابطه حکم حکومتی با منطقه الفراغ چیست؟
  • ویژگی‌های منطقه الفراغ چیست؟
  • رابطه منطقه الفراغ با احکام واقعی و ظاهری چیست؟
  • موافقین و مخالفین منطقه الفراغ چه کسانی هستند؟

 دانلود رایگان فایل دموی این پایان نامه

(فقط حاوی ده صفحه ازصفحات پایان نامه با فرمت ورد):

  پایان نامه ارشد مدیریت:ارائه قراردادآتی بر ریسک سرمایه گذاری در بورس اوراق بهادار تهران

پایان نامه بررسی نظریه منطقه الفراغ و تأثیر آن در حل مشکلات حکومت اسلامی

(فقط حاوی ده صفحه ازصفحات پایان نامه با فرمت PDF):

پایان نامه بررسی نظریه منطقه الفراغ و تأثیر آن در حل مشکلات حکومت اسلامی